راه‌های مراقبت از چشم در مقابل رایانه
افرادی که مدت زیادی را جلوی صفحه مانیتور می‌نشینند، معمولا با عوارض چشمی چون خستگی چشم‌ها، آبریزش چشم، خارش، تاری دید، سرگیجه، حالت تهوع، قرمزی و سوزش چشم، تغییر در درک رنگ‌ها و نیز سردرد روبه‌رو می‌شوند. استفاده طولانی مدت از چشم‌ها در یک فاصله ثابت، باعث خستگی آن ها می‌شود. ساختار چشم انسان به طور طبیعی به گونه‌ای است که بیشتر برای مشاهده اشیای ۶ متر به بالا تعبیه شده و برای مشاهده آن ها در فاصله نزدیک‌تر، فشار زیادی به ماهیچه‌های چشم وارد می شود. در هر صورت امروزه استفاده از رایانه رو به افزایش است و بهتر است نکاتی را در رابطه با حفاظت از چشم‌ها در برابر صفحه نورانی آن بدانیم:
۱- به چشمانتان استراحت دهید
متخصصان توصیه می‌کنند بیش از حد به چشمان خود فشار وارد نکنید و ساعت‌های زیاد و طولانی به صفحه نمایش کامپیوتر خیره نشوید. چون همیشه پیشگیری بهتر از درمان است، پس کمی هم به فکر چشم‌هایتان باشید و به آنها استراحت دهید.
اگر به هر دلیلی مجبور به استفاده طولانی‌مدت از کامپیوتر هستید، این نکات را در نظر داشته باشید:
پس از هر یک ساعت کار با کامپیوتر و نگاه کردن به صفحه نمایش، به چشم‌های خود استراحت بدهید. برای این کار بهتر است به نقطه‌ای در دور دست خیره شده یا به دورترین نقطه اتاق نگاه کنید. مطمئن باشید، نشستن و خیره شدن به صفحه نمایش برای ساعت‌های طولانی و پشت سر هم، می‌تواند در درازمدت عوارض نامطلوبی برای چشمان شما داشته باشد. همچنین بهتر است هر چند دقیقه یک بار کمی جهت نگاه و تمرکز خود را تغییر داده و به سمتی دیگر نگاه کنید.
پزشکان توصیه می‌کنند برای جلوگیری از ابتلا به بیماری‌های چشمی، پس از هر ۱۰ دقیقه استفاده از رایانه، پلک‌های خود را به هم بزنید و مدتی به یک نقطه دیگر خیره شوید تا خستگی چشم ها از بین برود. هر چند در این زمینه سفارش شده است که از مانیتورهای جدید به خاطر ساختار بهتر و اشعه کمتر استفاده شود.
۲- از اشک مصنوعی استفاده کنید
هر وقت احساس کردید چشمانتان خشک یا قرمز شده، از قطره‌های اشک مصنوعی استفاده کنید. البته این نکته مهم را فراموش نکنید که استفاده نامناسب از هر نوع دارو می‌تواند خطرناک باشد.
۳- ورزش چشم را فراموش نکنید
کمی هم به چشمان خود ورزش دهید، چون چشم هم ورزش‌های خاص خود را دارد که نیاز است پس از ساعت‌های طولانی کار با کامپیوتر انجام شود.
روی یک صندلی راحت بنشینید کف دستان خود را آنقدر به هم بمالید تا گرم شوند .چشمانتان را ببندید و به آرامی کف دستان خود را روی چشمانتان قرار دهید و عضلات خود را شل کرده و در حالیکه احساس آرامش می کنید چند نفس عمیق بکشید. این کار را به مدت چند دقیقه انجام دهید.
حال چشمانتان را به مدت چند ثانیه (حدود پنج) محکم ببندید و سپس برای چند ثانیه تا جاییکه برایتان امکان دارد باز کنید. این کار را ۷ تا ۸ بار تکرار کرده و سپس به آرامی چشمان خود را ببندید و به حالت دایره و بدون فشاروارد کردن آنها را با کف دستتان ماساژ دهید و حدود یک دقیقه این کار را ادامه دهید. در مرحله بعدی به وسیله سه انگشت خود با ملایمت روی هر دو پلک بالا فشار وارد کنید و در هر بار دو ثانیه نگه دارید و سپس فشار را آزاد کنید. این عمل را ۵ بار تکرار کنید.
حال در هر حالتی که راحت هستید بنشینید و چشمان خود را به جهت عقربه ساعت بچرخانید سپس دو باره همین کار را این بار در جهت عکس عقربه ساعت تکرار کنید در بین این دو حرکت چشمان خود را چند بار باز و بسته کنید. هر تمرین را ۵ بار تکرار کنید.
در نزدیک یک پنجره در فاصله ۱۵ سانتی متری از شیشه بنشینید و یک علامت هم سطح با چشمان خود روی شیشه بگذارید. این علامت باید به اندازه کافی بزرگ و تیره باشد تا بتوانید به راحتی آنرا ببینید. یک بر چسب کوچک سیاه یا قرمز رنگ برای این کار مناسب است. به سمت علامت نگاه کنید اما چشمان خود را به مدت ۱۰ تا ۱۵ ثانیه به پشت این علامت و به نقطه ای دور دست متمرکز کنید. با انجام اینکار می توانید چشمان خود را روی نقطه ای دور و سپس نزدیک متمرکز کنید.
۴- آب کافی بنوشید
آب کافی بنوشید تا آب لازم بدن و در نتیجه رطوبت چشم‌ها حفظ شود.
حتما در رژیم غذایی روزانه خود مواد غذایی مورد نیاز برای تقویت بینایی را بگنجانید. اسفناج و سبزیجات دارای برگ سبز، منبع خوبی از کاروتنوئید بوده و به حفاظت از چشم ها در برابر آفتاب کمک می‌کنند. سویا نیز سرشار از پروتئین و ویتامین E است که برای سلامت چشم‌ها مفید است. سبزیجات زردرنگ مانند هویج و کدو حلوایی نیز حاوی ویتامین های A، C و E و بتاکاروتن هستند که در تقویت بینایی موثرند.
۵- خیار روی چشم‌تان بگذارید
در پایان یک روز کاری خسته‌کننده که به ناچار چشم‌هایتان نیز خسته شده، بهتر است یک برش خیار روی چشم‌های خسته گذاشته و با این کار به آرامش آن کمک کنید. اگر خیار اندکی خنک باشد، تاثیر بیشتری خواهد داشت.
به خاطر بسپارید بینایی نعمت بزرگی است که نباید به راحتی آن را از دست داد. چنانچه کار شما به استفاده ی دائمی از کامپیوتر وابسته است، بیشتر مراقب باشید تا بتوانید همیشه با چشمانی سالم، کار و زندگی‌تان را ادامه دهید.
